Ua fai mai le Marukyu Koyamaen Tea Company o le igoa o lana lauti uliuli lauiloa i totonu o le apa na kopiina mai le meainu. (ABC News: James Orton)
I le va'aiga muamua, e foliga mai o se mea moni lenei apa matcha, o lo'o i ai le igoa lauiloa o le Isuzu ma isi uiga o le oloa.
O le pauta lauti lanumeamata a Iapani e matuā lauiloa lava, o lea ua faʻatapulaʻaina ai e le kamupani gaosi oloa lauiloa o Marukyu Koyamaen le aofaʻi o faʻatauga a tagata faʻatau taʻitasi e puipuia ai le faʻaputuina o oloa.
Peita’i, o Matsutsugu Nonomura, o lē sa nafa ma fa’atauga fa’avaomalo a le kamupani, sa ia silafia lelei o le apa lauti Isuzu matcha sa ia uuina o se mea pepelo.
Ua lauiloa le Matcha latte ona o lona foliga matagofie i luga o ala o faasalalauga lautele. (Wikimedia: Irvan Ary Maulana)
Ua faʻateleina le lauiloa o le Matcha i tausaga talu ai nei, ma o loʻo tauivi faifaatoʻaga Iapani e faʻafetaui le manaʻoga o loʻo faʻatupulaʻia.
E tusa ma le lima tausaga e ola ai laau ti, ma e matuā lavelave le faagasologa o le gaosia o le pauta ti. Ina ia faateleina le aofaʻi o le chlorophyll ma le amino acid, e tatau i faifaatoʻaga ona faapaolo le laau ti mo le tusa ma le tolu vaiaso aʻo leʻi seleseleina.
A uma ona seleseleina, ona tao lea o laulaau i le ausa mo le 10 sekone, ona fa'amago lea i le ea, ona oloina lea i se mea olo ma'a masani, ma maua ai na'o le 40 kalama i le itula.
E tele lava ina le fa'atulafonoina le fa'ailogaina o le lauti Matcha, ma o nisi gaosi oloa Iapani e popole ne'i fa'aogaina e le au gaosi oloa Saina le fa'atupula'ia o le mana'oga e fa'atau atu ai oloa lauti e le lelei i lalo o le fa'ailoga "Japanese matcha".
E ui e mafai e so'o se tasi ona faia le matcha, ae fai mai le au gaosi o nisi o fa'ailoga po'o afifiina o le matcha latou te va'aia i fafo o lo'o kopiina ituaiga lauiloa a Iapani pe fai mai sese o le lauti e afua mai i itulagi Iapani.
E pei o le tele o lauti, e faia le matcha mai le laʻau lava e tasi—le laʻau lauti (Camellia sinensis)—ae o le auala e faʻagasolo ai e matua ese lava. (ABC News: James Orton)
Ua talu ai nei ona lauiloa le meainu i luga o ala o faasalalauga faaagafesootai, ma ua viia e tagata faatau ona o ona aoga i le soifua maloloina, le malosi o le tofo umami, ma le malosi o le caffeine nai lo le kofe masani.
O le Matcha o se ituaiga lauti lanumeamata faapitoa na afua mai i Iapani ma o lona talafaasolopito e toe foʻi i tua i le itiiti ifo i le 400 tausaga. (ABC News: James Orton)
Ua taatele nei le fa'aopoopoga i fale kofe i le lalolagi atoa, e aliali mai i latte, keke, ma aisa kulimi, ae e le o le taimi muamua lenei ua fa'atupula'ia ai le mana'oga mo lea mea.
O le taimi muamua na le lava ai o le matcha na tupu i le vaitau o le 1990, ina ua faʻalauiloa e le kamupani gaosi aisa kulimi o Häagen-Dazs le aisa kulimi manogi lauti lanumeamata i Iapani.
“Ou te lagona le matuā faamalieina i le vaaia o le aganu’u a Iapani, pe o nei tū ma aga faasolopito tumau, ua aloaia e tagata i le lalolagi atoa,” o lana tala lea.
I le tausaga na teʻa nei, faʻafetai i le faʻateleina o ala o faasalalauga faʻaagafesootai, na faʻatupulaʻia ai le auina atu i fafo o lauti lanumeamata a Iapani i le 25% i lea tausaga ma lea tausaga, ma oʻo atu ai i le maualuga e toe faʻamaumauina.
O le tausaga nei, na toe solia ai na faamaumauga: o faʻatauga o taaloga mai ia Ianuari i Setema na sili atu nai lo le aofaʻi o faʻatauga mo le 2024 atoa.
Na saunoa Mr. Yamamoto: “Matou te matuā faanoanoa lava ona e le mafai ona matou faafetaiaia manaoga o tagata i le lalolagi atoa.”
O loʻo i ai popolega o le faateleina o le gaosiga o le matcha o le a aafia ai le sapalai o isi ituaiga lauti lanumeamata o loʻo lauiloa pea i tagata faʻatau Iapani.
I Uji, o se tasi o eria lauti sili ona lauiloa i Iapani, e masani ona faia laina uumi o turisi i fafo o faleoloa matcha, ma e fa'atau atu uma le lauti i luga o fata i totonu o ni nai itula talu ona tatala.
O le faʻatau saʻo mai le kamupani gaosi oloa o se filifiliga faʻatuatuaina pea, peitaʻi o loʻo popole Mr. Nomura i le faʻatupulaʻia o tagata faʻatau oloa le faʻamaoni i luga o le initaneti.
O nisi ituaiga matcha Saina e faʻatau atu i le maketi e faʻataʻitaʻi i igoa ma afifiina o oloa lauiloa a Iapani, ae o isi e pepelo e fai mai e gaosia i itulagi lauti a Iapani e pei o le Uji.
Na ia saunoa: “Afai e faʻatau e tagata faʻatau se oloa ma le manatu o le Uji matcha ae latou te iloa e le o se mea suamalie e pei ona latou faʻamoemoeina, e foliga mai o le a latou taofia le faʻatauina.”
“O le ono salalau atu o ia oloa pepelo e le gata i Saina ae faapea foi i le lalolagi atoa o le a mafua ai ona matua faaleagaina ai le maketi.”
Na taʻua e le pulega o faatoaga a Iapani, a o faatupulaia le lauiloa o le matcha, ua faapena foi ona faateleina le aofaʻi o oloa pepelo, peitai latou te leʻi mafai ona tuuina mai ni fuainumera patino.
O le Matagaluega o Faatoaga, Vaomatua ma Faigafaiva a Iapani o loʻo faʻalauiloa malosi le resitalaina o ia faʻailoga tau fefaʻatauaʻiga i atunuu i fafo ma talitonu ua i ai ni nai manuia i le faʻamalosiauina o Saina e tau ma oloa faʻasesē.
E faia le Matcha e ala i le oloina o laulaau ti lanumeamata ua mago, pe a uma ona aveese ia alatoto, se'ia o'o ina manifinifi. (ABC News: James Orton)
“Matou te iloa, mo se faʻataʻitaʻiga, o kamupani Saina e leai se fesoʻotaʻiga ma Uji ua talosaga e resitala le faʻailoga tau fefaʻatauaʻiga 'Uji Matcha' i Saina,” o le saunoaga lea a Tomoyuki Kawai o le matagaluega lauti a le itumalo.
O le vave ona si'itia o le lauiloa o le matcha ua mafua ai ona le lava le pauta lauti lelei i le lalolagi atoa. (ABC News: James Orton)
Ua oo atu le mafutaga a Saina ma Iapani i se li'o leaga ina ua mae'a ona fa'ailoa mai e le Palemia o Iapani, Sanae Takaichi, le ono fa'alavelave a Iapani i le feeseeseaiga i Taiwan.
Sa faʻafesoʻotaʻi e le ABC le Pulega Faʻaleatunuu o Meatotino Faʻale-Atamai a Saina ae leʻi maua se tali.
Atonu o lo'o i ai i lenei tautua ni anotusi mai le AFP, APTN, Reuters, AAP, CNN ma le BBC World Service ia e puipuia e le puletaofia ma e le fa'atagaina ona toe gaosia.
Matou te iloa o tagata Aborisinisi o Ausetalia ma tagata o le motu o Torres Strait o uluai tagata na nonofo i Ausetalia ma o i latou ia e tausi tu ma agaifanua o le laueleele o loo matou nonofo ai, aʻoaʻoina ma galulue ai.
Taimi na lafoina ai: Tesema-17-2025




