Ua faʻalauiloa e le FoodDrinkEurope, le faʻalapotopotoga o loʻo fai ma sui o le alamanuia o meaʻai ma meainu i Europa, se fuafuaga atoatoa e taʻitaʻia ai le au faia tulafono i le faʻalauiloaina o le gafatia tauva o le vaega aʻo faʻaleleia atili le faʻasaoina ma le faʻamautinoaina o le saogalemu o meaʻai.
O le 'Food Investment and Resilience Plan' ua fa'afouina na fa'alauiloaina i le #FoodFuture Ideas Fest ma le Summer Party a le FoodDrinkEurope i Brussels, ma tosina mai ai le silia ma le 800 pa'aga e talanoaina le lumana'i o le alamanuia.
“E taua tele le vaega o meaʻai ma meainu i sini a le EU, e faʻaleleia atili ai le tuputupu aʻe, le faʻaauauina, ma le saogalemu o meaʻai,” o le saunoaga lea a Dirk Jacobs, le faatonu sili o le FoodDrinkEurope. “Faatasi ai ma le lagolago saʻo, ua ia i matou le gafatia e faʻaleleia atili ai le tauvaga a Europa, tuʻuina atu le mautu o le sosaiete, ma faʻafaigaluega i ni faiga faʻatautau e mafai ona faʻaleleia atili ai meaʻai.”
O le fuafuaga e manaʻomia ai se Fuafuaga Faʻafaigaluega Tau Meaʻai a le EU e foʻia ai vaʻaiga tau tupe ma faʻaleleia atili ai le faʻatupeina e le malo ma tagata tumaoti i vaega e pei o faʻatoʻaga gafataulimaina, malosiaga faʻafouina, toe faʻaaogaina o afifiina ma atinaʻe faʻatekinolosi.
Ua uunaia ai foi le faatelevaveina o le iloiloga o tulaga lamatia ma faamaoniga i totonu o le Pulega o le Saogalemu o Meaʻai a Europa (EFSA) e lagolago ai fofo fou ma gafataulimaina mo meaʻai.
E le gata i lea, o loʻo fautuaina e le fuafuaga le faafaigofieina o tulafono faatonutonu ma lipoti, faapea foi ma se siakiina o le tauvaga mo tulafono fou ua fautuaina e faatumauina ai mataupu faavae o le Maketi Tasi, ia mautinoa le tutusa i le faasologa o sapalai, ma aumaia ai ni aafiaga lelei i le tuputupu aʻe, sini tau agafesootai ma le siosiomaga.
Na faaopoopo mai Marco Settembri, le peresitene o le FoodDrinkEurope: “E 4.6 miliona tagata faigaluega i la matou vaega. E tutusa le matou tupe maua ma le GDP tuufaatasi o Aialani ma Peleseuma. O i matou o le totonugalemu o le fuafuaga tuputupu aʻe gafataulimaina a le EU”.
Na fa’amamafa e Settembri le matafaioi a le alamanuia i le fa’amautinoaina o le saogalemu o Europa, i le fa’apea mai “o se alamanuia malosi o mea’ai ma meainu e taua tele e le gata mo le mautu o le tamaoaiga ae fa’apea fo’i mo le saogalemu. O le fa’amautinoaina o le maua o mea’ai ma meainu e sili ona lelei ma taugofie e taua tele mo se Europa mautu ma filemu.”
O loʻo manaʻomia foʻi i le fuafuaga le faatuina o se sui peresitene sili o le Komisi a Europa mo Agri-Food, e aloaia le taua tele o meaʻai ma le manaʻomia o se taitaiga malosi e tuʻuina atu ai faiga faʻavae mo meaʻai e gafataulimaina.
E sili atu fo'i ona lagolagoina le galulue fa'atasi i le fatuina o tulafono fa'avae, ma ia mautinoa o lo'o fa'aaogaina le tomai fa'apisinisi e atiina ae ai tulafono fa'avae lelei ma talafeagai mo le lumana'i e ala i se talanoaga faifai pea ma le leai o se fevaevaea'iga i le va o fa'ato'aga ma mea'ai.
I le fa’aopoopoga i le fuafuaga, ua lomia e le FoodDrinkEurope se Galuega Fa’atino ua fa’afouina mo Faiga Taumafa Fa’aauau ma Maufetuuna’i, e fa’aalia ai le tautinoga a le alamanuia i sini fa’aauau tele, e aofia ai le leai o ni kasa e fa’asao ai le ea, fa’amutaina o le fa’aleagaina o vaomatua, afifiina fa’aauau ma le lagolagoina o faifa’ato’aga i la latou suiga i fa’ato’aga e sili atu ona gafataulimaina.
“Ua tuuto atu le FoodDrinkEurope i le ausiaina o nei sini tau le gafataulimaina ma galulue vavalalata ma ē faia tulafono e fausia ai se siosiomaga talafeagai mo le manuia o le alamanuia,” o le faaiuga lea a Jacobs.
O vaega autū e lima o le fuafuaga
O lenei lipoti o loʻo otooto atu ai se Fuafuaga e lima laʻasaga mo le Faʻafaigaluegaina o Meaʻai ma le Maufetuunaʻi ua fautuaina e le FoodDrinkEurope e taiala ai le au faia tulafono i le lagolagoina o se alamanuia o meaʻai ma meainu i Europa e tauva ma gafataulimaina.
I le avea ai ma vaega gaosi oloa aupito tele i Europa, o le pisinisi o meaʻai ma meainu e taua tele i le tauvaga a le EU, le faʻasaoina o le ola, ma le saogalemu.
O vaega autū e lima e aofia ai:
Fa'aosofia tupe teufaafaigaluega: Fa'aitiitia avanoa tau tupe ina ia mafai ai e le alamanuia ona fesuia'i i faiga fa'atauga gafataulimaina, e aofia ai le ala i se CAP fa'apitoa, se fuafuaga fa'apitoa mo tupe teufaafaigaluega i mea'ai ma le lagolago sili atu mo pisinisi laiti ma feololo (SMEs).
Lagolago le fa'afouga: Fa'avavevave le fa'afouga o mea'ai gafataulimaina e ala i le fa'afaigofieina o faiga fa'amaonia, fa'alauiloaina o fa'amanuiaga o le fa'afouga ma le fa'atuina o pa'aga fa'atino i su'esu'ega a le malo ma tagata tumaoti.
Fa'aleleia fefa'ataua'iga ma fa'amautu le sapalai: Tuliloaina se fuafuaga fa'apisinisi tele a le EU e fa'alautele ai le avanoa i maketi fa'avaomalo, a'o fa'atasi ai fo'i ona faia ni faiga fa'avae e fa'amautinoa ai le maufetuuna'i o le sapalai ma le saogalemu o mea'ai.
Fausia ni tulafono faatonutonu sili atu: Faaaoga ni siaki tauvaga i tulafono fou, faafaigofie manaoga o lipoti, ma faateleina le manino i le faagasologa o faiga faavae.
Faaleleia le pulega: Fausia se iunite e faamaopoopo ai faiga faavae tau meaai ma tofia se Sui Peresetene Sili mo Agri-Food e faamautinoa ai le autasi o mafaufauga i totonu o faalapotopotoga a le EU.
Taimi na lafoina ai: Mati-18-2026




